Trở lại   Diễn đàn Tài nguyên nước Việt Nam > F03- KHU VỰC KỸ SƯ THẢO LUẬN > Quản lí tổng hợp tài nguyên nước > Phòng chống thiên tai


Trả lời
 
Công cụ bài viết Kiểu hiển thị
Cũ 09-18-2010, 10:19 PM   #1
hanoimaixa
Thành viên tích cực
 
Avatar của hanoimaixa
 
Tham gia ngày: Jun 2010
Bài gửi: 272
Thanks: 218
Thanked 469 Times in 158 Posts
Mặc định [GIỚI THIỆU] Nguyên Nhân gây Lũ Lụt Lớn ở Miền Trung

Đây là bài đầu tiên trong loạt bài Nguyên Nhân Lũ Lụt Lớn ở Việt Nam. Hai bài khác trình bày nguyên nhân lũ lụt ở Đồng Bằng Sông Cửu LongĐồng Bằng Sông Hồng. Mục đích của loạt bài là tìm hiểu nguyên nhân gây nên lũ lụt một cách khoa học và khách quan, để đề phòng lũ lụt một cách hữu hiệu và giảm thiểu các tổn thất.
Miền Trung là miền kém mở mang kinh tế lại bị nhiều thiên tai hơn hai miền Bắc và miền Nam. Người dân miền Trung quen thuộc với cảnh “Tháng Bảy nước nhảy lên bờ” vì “Trời hành cơn lụt mỗi năm”. Những năm gần đây đã có những trận lũ lụt lớn chưa từng thấy xảy ra ở các tỉnh ven biển. Đặc biệt là hai cơn lũ lụt liên tiếp từ đầu tháng 11 đến đầu tháng 12 năm 1999 được gọi cơn lũ thế kỷ. Hai cơn lũ này đã làm gần 750 người thiệt mạng và tổn thất tài sản và mùa màng lên đến 300 triệu Mỷ Kim. Bão lụt cũng đã làm thiệt mạng gần 450 nguời năm 1998 và 400 người năm 1996. Ngoài ra, lũ lụt cũng đã gây nên những thiệt hại to tát về nhà cửa, mùa màng, cầu cống và đường xá, làm cho một xứ đã nghèo về phương diện kinh tế lại càng nghèo hơn. Miền Trung ở trong một vòng lẩn quẩn vì thiên tai bão lụt xảy ra thường xuyên nên phát triển kinh tế gặp phải khó khăn.
[Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...] Bờ biển miền Trung dài 1200 km và gồm các tỉnh từ Thanh Hoá đến Bình Thuận. Dảy Trường Sơn chạy suốt theo bờ biển, nên đồng bằng ở miền Trung rất hạn hẹp. Có nhiều sông tương đối khá lớn, như Sông Gianh ở Quảng Bình, Sông Thạch Hản ở Quảng Trị, Sông Hương ở Huế- Thừa Thiên, Sông Thu Bồn ở Quảng Nam, Sông Trà Khúc ở Quảng Ngãi. Sông, suối nhiều nhưng chiều dài các sông đa số ngắn và có độ dốc lớn. Lưu vực các sông thường là đồi núi nên nước mưa đổ xuống rất nhanh. Các cửa sông lại hay bị bồi lấp làm cản trở việc thoát lũ cho vùng đồng bằng.
Hàng năm những trận bão biển và gió mùa Đông Bắc đã gây nên những trận mưa lớn ở miền Trung. Những năm gần đây, do ảnh hưỡng của biến động thời tiết trên toàn thế giới như dòng nước El Nino và La Nina, những trận bão biển và mưa lớn xảy ra càng khốc liệt hơn. Mùa bão thường kéo dài từ tháng 8 đến tháng 11, và trung bình hàng năm có 4 cơn bão. Trong những năm 1995-1999, miền Trung đã chịu ảnh hưỡng của 13 cơn bão, 5 áp thấp nhiệt đới và 23 đợt gió mùa Đông Bắc. Những cơn bão biển và áp thấp nhiệt đới này thường xuất phát từ Phi Luật Tân rồi 3-4 ngày sau sang đến bờ biển nước ta. [Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...]
Đặc biệt vào năm 1999, những trận mưa liên tục từ 18 tháng 10 đến 6 tháng 11 đã nâng mực nước các sông lớn ở miền Trung đến độ cao chưa từng thấy. Gần 1.4 m (1384 mm) nước mưa đã đổ xuống thành phố Huế trong vòng 24 giờ (từ 7 giờ sáng ngày 2 đến 7 giờ sáng ngày 3 tháng 11) , làm mực nước Sông Hương lên cao gần 6 m, cao hơn mực nước trận lụt năm 1953 đến 0.46 m. Lượng nước mưa vào ngày 2 tháng 11 tại Huế là lượng nước mưa lớn thứ nhì trên thế giới, sau kỷ lục 1870 mm đo được tại Cilaos, đảo Réunion vào ngày 16 tháng 3 năm 1952. Tiếp đến là các trận mưa lớn đã xãy ra từ ngày 1 đến 7 tháng 12, nhất là ở hai tỉnh Quảng Nam và Quảng Ngãi. Lượng nước mưa lên đến 2192 mm ở thượng lưu Sông Tam Kỳ và 2011 mm ở gần Ba Tơ. Đặc điễm của trận lụt năm 1999 là nước lũ dâng cao rất mau nhưng xuống chậm, làm nhiều nơi bị lụt ngập đến 3-4 ngày.
Ngoài nguyên nhân chính là các trận mưa bão ở miền thượng lưu cũng như ở đồng bằng, còn có nhiều lý do thường được nhắc đến như nạn phá rừng, việc khai thác cát sỏi và hệ thống đê đập.
Ảnh hưởng của nạn phá rừng đối với lũ lụt đã và đang được tranh luận trên khắp thế giới. Theo Cơ quan Lương Nông của Liên Hiêp Quốc (FAO), mức độ phá rừng cao nhất xảy ra ở Á Châu, từ 9.5% trong thập niên 1960 đến 11% trong thập niên 1980. Cũng như nhiều nơi khác trong nước, rừng ở các tỉnh miền Trung đang bị tàn phá một cách nghiêm trọng. Hiện nay diện tích rừng chỉ còn khoảng 40 phần trăm. Các cuộc nghiên cứu và điều tra ở Hoa Kỳ cũng như nhiều nơi khác trên thế giới đã chứng minh rằng nguyên nhân hàng đầu của lũ lụt là có quá nhiều mưa xảy ra trong một thời gian ngắn ngủi, và việc phá rừng có thể ảnh hưởng quan trọng đối với lũ lụt trong các lưu vực hạn hẹp như ở miền Trung. Cây cối có khả năng giử nước cũng như giảm thiểu việc đất đai sụt lở. Lượng nước lũ ở một vùng có nhiều cây cối sẻ ít hơn lượng nước lũ từ một vùng trơ trọi. Vì thế nạn phá rừng có thể gia tăng mực nước ở các vùng hạ lưu. [Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...]
Việc khai thác bừa bải cát sỏi ở các dòng sông cũng gia tăng mức độ của lũ lụt. Tình trạng này làm cho nhiều đoạn bờ sông bị sụt lở nghiêm trọng. Việc sụt lở các bờ sông cũng như việc bồi lấp các cửa sông cản trở việc thoát lũ, làm cho lũ lụt lớn hơn và lâu hơn. Điển hình là vụ sụt lở bờ sông Vu Gia làm cho một khu dân cư ở huyện Đại Lộc tỉnh Quảng Nam bị cuốn trôi trong cơn lũ năm 1999 vừa qua.
Khác với Sông Hồng ở miền Bắc (xin xem bài Nguyên Nhân Lũ Lụt ở Đồng Bằng Sông Hồng) và sông Cửu Long ở miền Nam (xin xem bài Nguyên Nhân Lũ Lụt ở Đồng Bằng Sông Cửu Long), các sông ngòi ở miền Trung không có hệ thống đê để ngăn lũ. Ngoài ra cũng không có các hồ chứa nước lớn ở vùng thượng lưu để giảm thiểu lũ lụt ở vùng đồng bằng. Cho nên các khu đông dân cư ở hai bên bờ sông đành chịu ngập tràn mỗi khi có mưa to.
Nói tóm lại nguyên nhân chính của lũ lụt ở miền Trung là những trận mưa lớn ở thượng lưu và vùng đồng bằng. Các nguyên nhân khác như nạn phá rừng chỉ có thể làm lũ lụt trầm trọng hơn mà thội. Những trận mưa lớn do các cơn bão biển Đông và gió mùa Đông Bắc gây nên. Từ tháng 7 năm 2001, chúng tôi đã thành lập một trang Web tên [Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...] để cung cấp miễn phí các dự báo bão biển và gió mùa. Hàng ngày trang Web VNBAOLUT.COM cho biết thời tiết trước 48 tiếng đồng hồ ở 60 tỉnh thành từ Lạng Sơn đến Cà Mâu. Các dự báo được cập nhật bốn lần trong ngày (1 giờ, 7 giờ, 13 giờ và 19 giờ) và có thể tự động gởi qua e-mail. Một mô hình tối tân và chính xác nhất hiện nay, mô hình MM5, được dùng để làm các dự báo. Ngoài ra trang Web VNBAOLUT.COM còn cung cấp ảnh vệ tinh và tin tức thời tiết mới nhất. Tất cả các dịch vụ nói trên đều miển phí. Công việc làm các dự báo hoàn toàn thiện nguyện và vô vị lợi. Chúng tôi chỉ mong được giúp đở phần nào các đồng bào ở những vùng thường hay có bão lụt như miền Trung.



[Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...]
[Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...]

[Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...] [Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...] Lộ Trình Bão Biển Eve và Hình Vệ Tinh gần Đà Nẳng (19 tháng 10, 1999)





__________________________________


Những đề tài cùng thể loại được xem nhiều:

hanoimaixa đang ngoại tuyến   Trả lời với trích dẫn
Các thành viên đã cảm ơn bài viết
hunghhu_89 (04-22-2012), JeremyBird (10-07-2010), nguyet1309 (09-19-2010), nhim4mat2006 (10-09-2010), waterman  (02-03-2011)
KẾ HOẠCH ĐÀO TẠO NÂNG CAO KIẾN THỨC TIN HỌC ỨNG DỤNG
NGÀNH THIẾT KẾ CÔNG TRÌNH THỦY LỢI - THỦY ĐIỆN - KỸ THUẬT TÀI NGUYÊN NƯỚC - CẤP THOÁT NƯỚC
Cũ 10-07-2010, 10:01 PM   #2
JeremyBird
Quản trị viên tập sự
 
Avatar của JeremyBird
 
Tham gia ngày: Aug 2010
Đến từ: Tốt nghiệp BKHCM
Bài gửi: 206
Thanks: 137
Thanked 505 Times in 142 Posts
Mặc định

Xin bổ sung thêm:
Mùa lũ ở Bắc Trung Bộ thường xảy ra từ tháng 7 đến tháng 10, các tỉnh miền Trung từ Quảng Bình cho đến Phú Yên thường xảy ra từ tháng 10 đến tháng 12. [Chỉ có thành viên mới có thể nhìn thấy links. Bạn hãy nhấn vào đây để đăng ký...]
Lực lượng cứu hộ cứu dân ở xã Quảng Phong (Quảng Trạch, Quảng Bình)
Trong mấy ngày vừa qua, miền Trung đã có mưa to đến rất to, đặc biệt lượng mưa trong 3 ngày từ 1 - 3/10 tại Hà Tĩnh là 182 mm, Hương Khê (Hà Tĩnh) 465 mm, Tuyên Hóa (Quảng Bình) là 726 mm, Khe Sanh (Quảng Trị) 822 mm, Huế 652 mm.
Nguyên nhân là do ảnh hưởng bởi hình thế thời tiết điển hình của mùa bão lũ miền Trung: phía Bắc có không khí lạnh từ lục địa Trung Quốc tăng cường, phía Nam là rãnh thấp đi qua nam Trung Bộ nối với một vùng áp thấp hình thành ngay trên vùng biển ngoài khơi Nam Bộ rồi di chuyển dọc theo ven biển miền Trung. Tuy chỉ là một áp thấp, nhưng hoàn lưu của nó bao trùm cả các khu vực từ bắc Trung Bộ cho đến Nam Bộ, với các khối mây dày đặc có dạng xoáy thuận rất rõ. Hình thế thời tiết này thể hiện từ mặt đất lên đến độ cao gần 6.000m.
Đặc biệt từ ngày 2 - 3/10 khi vùng áp thấp di chuyển lên vùng biển ngoài khơi các tỉnh Quảng Nam - Quảng Ngãi thì đã có vùng mây đối lưu rất mạnh ngay trên khu vực bắc đèo Hải Vân, mưa như trút nước cả ngày đêm. Hiện nay, vị trí trung tâm vùng áp thấp đi sâu vào đất liền nên vẫn còn gây mưa lớn trên khu vực này. Vùng tâm mưa lớn là các tỉnh từ Nghệ An đến Thừa Thiên - Huế tiếp tục có mưa to đến rất to với lượng mưa có thể từ 70 -150 mm, có nơi trên 150 mm. Do vậy tình hình lũ vùng hạ lưu sông Ngàn Sâu, sông La và các sông ở Quảng Bình tiếp tục lên, các sông ở Quảng Trị vẫn còn dao động ở mức cao. Hầu hết ở mức xấp xỉ và vượt báo động 3. Do mưa lớn liên tục và rừng đầu nguồn bị tàn phá nghiêm trọng nên khó tránh khỏi lũ quét và sạt lở đất ở vùng núi, ngập sâu ở vùng trũng, nhất là vùng hạ lưu các sông từ Hà Tĩnh đến Quảng Trị.
Ở miền Trung, những trận lũ lụt lớn đã xảy ra vào các năm: 1952, 1964, 1980, 1983, 1990, 1996, 1998, 1999, 2001, 2003... Có lúc xảy ra lũ chồng lên lũ như các đợt lũ tháng 11, 12 năm 1999. Với địa hình từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên - Huế có núi cao, các sông ngắn có hướng chủ yếu Tây Bắc - Đông Nam, đổ ra biển, lưu vực nhỏ, lòng sông hẹp và có độ dốc lớn, nên với lượng mưa lớn như vậy trút xuống là có lũ lớn, lũ lên rất nhanh.
Như con sông Cả nằm ở độ cao 2.000m, chảy theo hướng Tây Bắc - Đông Nam qua tỉnh Nghệ An và đổ ra biển Đông tại Cửa Hội. Con sông này dài 531 km, lưu vực có diện tích 27.200 km2, độ dốc bình quân 18,3%; độ rộng bình quân 89 km. Sông Ngàn Sâu dài 135 km, chảy hoàn toàn trong tỉnh Hà Tĩnh, diện tích 2.310 km2, độ dốc bình quân lưu vực 28,2%.
Lưu vực sông Hương - sông Bồ thuộc tỉnh Thừa Thiên - Huế, với dòng chính sông Hương dài trên 100 km bắt nguồn từ độ cao 1.318m, chảy gần theo hướng Bắc Nam ra biển ở cửa Thuận An. Diện tích toàn bộ lưu vực hệ thống sông Hương là 2.690 km2, trong đó trên 80% là đồi núi. Đồng bằng sông Hương ở mức thấp so với mực nước biển và mực nước lũ và hầu hết bị ngập khi lũ trên báo động 3 (tại Huế, báo động 3 là 3,5m).
Do vậy, khi có bão ảnh hưởng trực tiếp, hoặc do áp thấp nhiệt đới, dải hội tụ nhiệt đới kết hợp với không khí lạnh và gió mùa Đông Bắc tràn về, thì dải đất hẹp miền Trung thường xảy ra mưa lớn. Mưa càng kéo dài nhiều ngày thì lũ càng lớn (như trong mấy ngày vừa qua). Khi những trận mưa từng đợt liên tiếp trên lưu vực sông, sẽ làm cho nước sông từng đợt nối tiếp nhau dâng cao, tạo ra những trận lũ trong sông, suối. Vào các tháng mùa mưa có các trận mưa lớn, cường độ mạnh, nước mưa tích lũy nhanh, nếu đất tại chỗ đã no nước thì nước mưa đổ cả vào dòng chảy, dễ gây ra lũ. Khi lũ lớn, nước lũ tràn qua bờ sông (đê), chảy vào những chỗ trũng và gây ra ngập lụt trên một diện rộng.
Mùa lũ ở bắc Trung Bộ thường xảy ra từ tháng 7 đến tháng 10, các tỉnh miền Trung từ Quảng Bình cho đến Phú Yên thường xảy ra từ tháng 10 đến tháng 12.



Trong dân gian đã có câu ca dao: "Ông tha mà bà không tha, làm nên lũ lụt 23 tháng 10” là thế.
JeremyBird đang ngoại tuyến   Trả lời với trích dẫn
Các thành viên đã cảm ơn bài viết
hunghhu_89 (04-22-2012), waterman  (02-03-2011)
Trả lời

Tags
lũ lụt, miền trung


Currently Active Users Viewing This Thread: 1 (0 members and 1 guests)
 
Công cụ bài viết
Kiểu hiển thị

Quyền viết bài
Bạn không thể gửi chủ đề mới
Bạn không thể gửi trả lời
Bạn không thể gửi file đính kèm
Bạn không thể sửa bài viết của mình

BB code đang Mở
Mặt cười đang Mở
[IMG] đang Mở
HTML đang Tắt

Forum Jump

Chủ đề tương tự
Chủ đề Người khởi xướng chủ đề Diễn đàn Trả lời Bài cuối
Quy hoạch tổng thể mạng lưới quan trắc tài nguyên và môi trường QG waterman Văn bản - Nghị định 1 03-28-2011 03:22 PM
[GIỚI THIỆU] Nguyên Nhân Lũ Lụt Lớn ở Đồng Bằng Sông Hồng hanoimaixa Phòng chống thiên tai 0 09-18-2010 10:17 PM
Giá tính thuế tài nguyên nguyet1309 Văn bản - Nghị định 0 08-21-2010 12:04 AM
Văn bản số 848/QĐ-TTg: Sửa đổi, bổ sung Quy trình vận hành liên hồ chứa Hòa Bình, Thá vuhoangminh Văn bản - Nghị định 1 07-27-2010 08:46 AM
[TIN TỨC] Dự án quy hoạc và điều tra tài nguyên nước miền trung waterman D.A đang được triển khai 0 06-28-2010 03:06 PM


Múi giờ GMT +7. Hiện tại là 01:24 AM


Diễn đàn Tài nguyên nước Việt Nam - Vietnam Water Resources Forum
Email: admin@tainguyennuoc.vn
Hotline: 0169 853 2400
www.tainguyennuoc.vn - Nơi hội tụ của các kĩ sư ngành nước

Copyright © 2012 Vietnam Water Resources Forum - All rights reserved